Blog
Kadınlarda Kalp Krizi Belirtileri: Erkeklerden Farkı Ne?
Doç. Dr. Yasemin Doğan
Kadınlarda kalp krizi göğüs ağrısı olmadan da nefes darlığı, bulantı veya aşırı yorgunlukla kendini gösterebilir. Hangi belirtilere dikkat etmeli, riskler ne?
Kalp krizi denince çoğumuzun aklına göğsünü tutarak yere yığılan orta yaşlı bir erkek gelir. Oysa kalp ve damar hastalıkları kadınlarda da en sık ölüm nedenleri arasındadır. Sorun şu ki kadınlarda kalp krizi her zaman bu bilinen tabloyla başlamayabilir; belirtiler daha silik olabilir, başka rahatsızlıklarla karıştırılabilir ve bu da hastaneye başvurunun gecikmesine yol açabilir.
Kalp krizinde zaman çok değerlidir. Belirtileri erken tanımak, kalp kasının korunması açısından büyük fark yaratır.
Kadınlarda Belirtiler Neden Farklı Olabilir?
Göğüs ağrısı ya da göğüste baskı hissi, kadınlarda da kalp krizinin en sık belirtisidir. Ancak kadınlarda göğüs ağrısına eşlik eden ya da onun yerine öne çıkan başka belirtiler daha sık görülür.
Bunun birkaç nedeni vardır:
- Kadınlarda, kalbi besleyen büyük damarların yanında küçük damarları etkileyen hastalıklar daha sık görülebilir. Bu durum daha yaygın ve tarif edilmesi güç belirtilere yol açabilir.
- Menopoz sonrasında östrojen hormonunun koruyucu etkisi azalır ve kalp hastalığı riski belirgin olarak artar.
- Kadınlar şikâyetlerini çoğu zaman stres, yorgunluk veya mide rahatsızlığına bağlayarak önemsemeyebilir.
Hangi Belirtilere Dikkat Edilmeli?
- Göğüste baskı, sıkışma, yanma ya da ağırlık hissi
- Sırta, boyuna, çeneye, omuza veya kollara yayılan ağrı
- Karnın üst bölümünde ağrı ya da hazımsızlık hissi
- Nefes darlığı
- Bulantı veya kusma
- Soğuk terleme
- Baş dönmesi ya da bayılacak gibi olma
- Açıklanamayan, ani ve olağandışı yorgunluk
Bazı kadınlar kalp krizinden günler öncesinde alışılmadık bir halsizlik, uyku bozukluğu veya efor sırasında kolay yorulma fark ettiklerini ifade eder. Bu belirtiler tek başına tanı koydurmaz; ancak yeni başlamış ve açıklanamıyorsa hekime danışmak gerekir.
Kadınlarda Riski Artıran Durumlar
Erkeklerle ortak risk faktörlerinin yanında, kadınlara özgü ya da kadınlarda daha belirgin etkisi olan durumlar da vardır:
- Menopoz, özellikle erken yaşta girilen menopoz
- Gebelik sırasında yüksek tansiyon (preeklampsi) ya da gebelik diyabeti geçirmiş olmak
- Diyabet
- Yüksek tansiyon ve yüksek kolesterol
- Sigara kullanımı
- Romatoid artrit, lupus gibi otoimmün hastalıklar
- Depresyon ve uzun süreli yoğun stres
- Hareketsiz yaşam ve fazla kilo
- Ailede genç yaşta kalp hastalığı öyküsü
Gebelikte tansiyon ya da şeker sorunu yaşadıysanız, bu bilgiyi yıllar sonra bile hekiminizle paylaşmanız önemlidir; ileriki yıllardaki kalp-damar riskini değerlendirmede yol gösterir.
Ne Zaman 112’yi Aramalı?
Aşağıdaki durumlarda beklemeden 112’yi arayın:
- Birkaç dakikadan uzun süren ya da geçip tekrar başlayan göğüs rahatsızlığı
- Göğüs rahatsızlığına nefes darlığı, soğuk terleme, bulantı veya baş dönmesinin eşlik etmesi
- Yukarıdaki belirtilerin ani başlayıp giderek artması
Belirtilerin kendiliğinden geçmesini beklemeyin ve kendi başınıza araç kullanarak hastaneye gitmeye çalışmayın. Hekime ya da 112 görevlilerine danışmadan ilaç almayın; görevlilerin yönlendirmelerine uyun.
Kalp Krizinden Korunmak İçin Neler Yapılabilir?
- Tansiyon, kolesterol ve kan şekeri değerlerinizi düzenli kontrol ettirin.
- Sigarayı bırakın; bu, kalp sağlığı için atılabilecek en etkili adımlardan biridir.
- Haftanın büyük bölümünde tempolu yürüyüş gibi düzenli fiziksel aktivite yapın.
- Sebze, meyve ve lif açısından zengin; tuz ve doymuş yağ açısından fakir beslenin.
- Menopoz döneminde ve sonrasında kalp sağlığı kontrollerini aksatmayın.
- Risk faktörleriniz varsa, şikâyetiniz olmasa bile hekiminizle birlikte bir kalp taraması planlayın.
Kadınlarda kalp krizinin temel nedeni de çoğunlukla koroner arter hastalığıdır. Risklerinizi erken tanımak ve belirtileri önemsemek, bu hastalığın en etkili korunma yoludur.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hekim muayenesinin yerine geçmez. Şikâyetleriniz için lütfen bir kardiyoloji uzmanına başvurun.